Tổng hợp kinh nghiệm điều trị ung thư – Tập 11

MỤC LỤC

 

https://www.facebook.com/huynhtranmd/posts/10155509813331183.

Huynh Wynn Tran cùng với Chinh Quoc Luong và 11 người khác.

16 tháng 9 2017 •.

Khi Tiến Sĩ giả làm Bác Sĩ

Bài viết tặng các bạn truyền thông bên Việt Nam để hiểu rõ hơn về Bác Sĩ và TS, góp phần đẩy lùi nạn “BS giả”.

Cách đây một tháng, tôi có gặp một bênh nhân bị đột quỵ do xuất huyết não.

Bệnh nhan bị ung thư da lành tính, kèm theo bệnh rung nhĩ (Afib), đang uống thuốc chống đông máu. Bệnh nhân này đến gặp một “chuyên gia” PhD về trị liệu ung thư bằng cách khác (alternative medicine) và giới thiệu uống thuốc củ Nghệ (Tumeric) để chữa ung thư và nói là thuốc củ nghệ rất ít tác dụng phụ. Bênh nhân này uống vào một thời gian và nhập viện vì xuất huyết não. Nguyên nhân có thể do thuốc củ nghệ tương tác với thuôc kháng đông, làm máu thêm loãng khiến bệnh nhân bị xuất huyết.

Chuyện các “BS tự xưng” (cũng là Doctor) và đưa lời khuyên về sức khoẻ trên Facebook va Youtube không phải la hiếm. Nhưng gần đây hiện tương đó càng nhiều.

Tháng 1 năm nay có một ca tương tư đăng trên New York Times (1), bệnh nhân bị đột quỵ do xuất huyết não do tương tác giữa thuốc chông đông máu và thuốc củ nghệ.

Tháng 3 vừa qua, một Bác Sĩ dỏm khác 19 tuổi tự xưng (có bằng Tiến Sĩ -PhD) Malachi Love Robinson ở Florida đã phải ngồi tù vì tự xưng Bác Sĩ và khám bệnh trái phép. (2).

Trong cộng đồng sức khoẻ Việtnam, gần đây có nhiều bạn trẻ qua Mỹ học TS về các ngành sức khoẻ (ung thư, tế bào gốc, miễn nhiễm, v.v.v…) và băt đầu giảng và cho lời khuyên về sức khoẻ và tư vấn điều trị y như môt Bác Sĩ hành nghề.

Những bạn TS trẻ này đều có tâm huyết với cộng đồng và muốn giúp đỡ mọi người thông qua các buổi nói chuyện. Tuy nhiên, có khi các bạn lại gián tiếp hại bệnh nhân khi chưa hiểu rõ bệnh sử và không có kinh nghiệm lâm sàng. Thực tế, bằng TS tại Mỹ là bằng về nghiên cứu giảng dạy, không cho phép tư vấn chữa trị về sức khoẻ.

Người tư vấn về sưc khoẻ không có bằng hành nghề Bác Sĩ (như trường hợp Bác Sĩ dỏm Love Robinson) có thể phải ra toà.

Thậm chí, truyền thông Việtnam không phân biệt được cách đào tạo Bác Sĩ và TS tại Mỹ nên nghĩ TS bên Mỹ chắc phải là Bác Sĩ. Thêm thói quen xem trọng bằng cấp danh xưng nên người Việt thường thích nghe các TS nói chuyện.

Mời bạn xem hình tóm lượt cách đào tạo MD versus PhD tại Mỹ. Trung bình một Bác Sĩ mất ít nhất 11-15 năm và TS mất ít nhất 9-12 năm từ lúc high school.

Muốn kiểm tra xem người tư vấn chữa trị sức khỏe của bạn có phải là Bác Sĩ hay không, quý vị nên hỏi:

  1. “BS” hoặc “TS” có bằng hành nghề Bác Sĩ không, làm việc tại đâu? Bác Sĩ học trường Y khoa nào?
  2. 2. Chuyên khoa của Bác Sĩ là gì?

Sau đó quý vị vào Medical Board của tiểu bang để check (nếu là Bác Sĩ tại Mỹ).

Vì dụ:

California.

http://www.mbc. Ca. Gov/Breeze/License_Verification.aspx.

http://www.tmb. State. Tx. Us/page/look-up-a-license.

Florida.

https://appsmqa.doh.state. Fl.us/MQASear…/HealthCareProviders.

1.https://www.nytimes.com/…/he-was-on-blood-thinners-and-supp….

2.http://www.cnn.com/…/…/fake-teen-doctor-sentenced/index.html.

Không có văn bản thay thế tự động nào.

332 Pham Nguyen Quy và 331 người khác.

Huynh Hong Loan: Chị nhớ trong phần giới thiệu của ECFMG có nói là để đánh giá mức độ sẵn sàng của các Bác Sĩ tốt nghiệp ngoài nước Mỹ tham gia công việc khám chữa bệnh cho người dân Mỹ. Chị nghĩ điều đó không sai khi nói đến tính mạng con người. Quality of care luôn là điều quan trọng nhất.

Vo Tuyen: Ở bển còn thế. Ở Việt Nam không biết đâu mà lần. TS giả làm Bác Sĩ cũng đở, ở đây ai có chút nghề cũng có thể làm Bác Sĩ được.

Nguyen Khanh Hoa: Việt nam giờ rất nhiều TS học từ các nơi về phối hợp với một phòng khám nào đó để chữa bệnh, đặc biệt là tế bào gốc.

Huynh Wynn Tran: Bệnh nhân ở đâu cũng vậy, Việt Nam cũng như Mỹ, có quyền được chữa trị bởi những người có chuyên môn. Nếu như các TS không được khám bệnh được ở Mỹ/Canada thì cũng không nên khám tai Việt Nam.

Nguyen Khanh Hoa: Ở Việt Nam thậm chí ông lang cũng khám được bệnh.

Tuan Pham: Anh nên tìm hiểu thay vì “nghe hơi nồi chỏ”!. Họ chỉ tham gia vào việc tư vấn, hỗ trợ cho các Bác Sĩ như nhóm của các anh Nguyễn đức Thái UCSF và Phan toàn Thắng NUS đang hợp tác với trung tâm sinh học phân tử của Bệnh Viện Đại Học Y Dược TP HCM.

Nguyen Khanh Hoa: Tôi không nói đến những người làm nghiêm chỉnh như các bác Thái và bác Phan Toàn Thắng, tôi nói đến một số phòng khám tư như trường hợp dưới đây.http://vietnamnet.vn/…/chua-benh-bang-te-bao-goc-nguoi…

Chữa bệnh bằng tế bào gốc, người đàn ông suýt mất mạng.

VIETNAMNET.VN.

Nguyen Khanh Hoa: Ngay cả những thứ như thế này cũng chưa nên được sử dụng nhưng ở Việt Nam đã làm ầm ỹ lên rồi.http://benhvienvanhanh.com/dieu-tri-tieu…/sp-532lvi.html.

Điều trị tiểu đường loại 1 bằng tế bào gốc.

Tuan Pham: Chỉ mới là thử nghiệm lâm sàng chứ đã áp dụng đâu anh. Tôi tra trên clinicaltrial.org thì thấy có hơn 800 record về ứng dụng stem cells trong diabetes:

https://clinicaltrials. Gov/ct2/show/NCT02644759.

Nguyen Khanh Hoa: Họ quảng cáo chữa bệnh tôi mới nói, còn thử nghiệm lâm sàng tôi không nói.

Nguyen Khanh Hoa: Thử nghiệm lâm sàng phải có tiêu chuẩn, miễn phí cho bệnh nhân tình nguyện, có hội đồng y đức và trên hết nên được tiến hành tại cơ sở y tế có kiểm soát.

Nguyen Khanh Hoa: Đây nữa.

https://hongngochospital.vn/dieu-tri-benh-thoai-hoa-khop…/. Quá nhiều, trong khi trên thế giới người ta rất dè dặt trong việc sử dụng tế bào gốc.

Điều trị bệnh thoái hóa khớp bằng tế bào gốc.

HONGNGOCHOSPITAL.VN.

Tram Bui: Huynh Wynn Tran 100% đồng ỳ.

Tram Bui: Huynh Wynn Tran Quality of care and standards of care is a universal right across the board period.

Khai Phan: Tiến Sĩ về nghiên cứu (PhD) được đào tạo để trở thành những nhà nghiên cứu, chứ không phải nhà lâm sàng. Họ không được dạy về các kĩ năng lâm sàng, chưa có kinh nghiệm thực hành trong môi trường lâm sàng và cũng không được học các kĩ năng để ứng dụng chứng cứ trong thực hành (evidence-based practice: EBP). Khi quay về giảng dạy cho sinh viên thì chủ yếu là dạy thiên về lý thuyết, đưa ra các lời khuyên về sức khỏe dựa trên chủ quan, kinh nghiệm cá nhân nhiều hơn là kinh nghiệm lâm sàng và EB. Thực tế ở Việt Nam, bên Y thì em không rõ tình hình cụ thể, tỷ lệ phân bổ ra sao (mặc dù biết là có), còn bên Dược thì các Dược sĩ, lecturer giảng dạy về Dược lâm sàng (Clinical pharmacy) đều là PhD; và chỉ có rất ít trong số này tham gia vào môi trường thực hành (ví dụ như Bệnh Viện) để tích lũy thêm clinical exp; thay vào đó họ chỉ có giảng dạy và giảng dạy.

Tuan Pham: Nên phân biệt về background trước khi đi học PhD thì người đó đã được đào tạo về y tế hay chưa. Ngành Y thì tôi thấy các Bác Sĩ sau khi học về vẫn tham gia khám chữa bệnh còn ngành Dược thì Dược lâm sàng vẫn ì ạch tại chỗ. Còn chê các PhD degree holders không có kinh nghiệm EB thì bạn hơi bị nhầm. Nghiên cứu sinh phải đọc rất rất nhiều (không phải chỉ là text-book hay review) và áp dụng vào thí nghiệm của mình.

Khai Phan: Đây không phải ý kiến cá nhân mà là nhận xét của các chuyên gia về EBP. Practice ở đây nói về thực hành lâm sàng. Anh có thể xem lại khái niệm của EBP. Họ (các experts in EBP) có đề cập đến chuyện “PhD researchers are truly never learned the skills and the steps of the evidence-based practice therefore they continue to teach students the rigorous process of how to do research instead of how to use EBP.” Anh có thể tìm đọc thêm về vấn đề này.

Khai Phan: Thảo luận trên đang nói về ứng dụng EB vào lâm sàng chứ không phải nghiên cứu. Câu trích dẫn là của Dr Bernard Melnyk, một trong những người đi đầu về việc áp dụng EBP cho practice nurses. Bà và cộng sự đã thực hiện nhiều cải cách về vấn đề dạy học tại các faculty, giúp các PhD nhận ra rằng “maybe they don’t have the skills that they believe they do”. Các PharmD (Tiến Sĩ Dược khoa, hệ thực hành) cũng đã có bàn luận về vấn đề này trong nhiều năm qua tại các buổi hội thảo trao đổi ngành nghề-giáo dục, đồng thời có các nghiên cứu đã được published kèm theo để report về kết quả áp dụng tại các viện trường ĐH.

Tuan Pham: Nếu xét tiêu chuẩn EB của bạn thì chắc nguyên cả bộ môn Dược lý – Dược lâm sàng của khoa Dược Đại Học Y Dược không ai xứng để dạy bạn rồi vì toàn học mấy thứ linh tinh, neuroscience (thầy Khôi), public health (thầy Tuấn, cô Hoàng, cô Trang).

Khai Phan: Ở Việt Nam có khó khăn riêng, và muốn giảng dạy LS chính thống thì PhD cũng cần phải được học lại về EBP (theo ý kiến của chuyên gia), bên cạnh đó kinh nghiệm từ thực tế mang về giảng dạy. Các yếu tố của một EBP hoàn chỉnh không chỉ có evidence mà còn có kinh nghiệm lâm sàng. Mình hoàn toàn không bàn thêm gì về chuyện qualification của các GV. PS: Cô Trang là người có thực hành LS tại Bệnh Viện DHYD và cô cũng là mentor của mình. Thân!

Trần Văn Thiện: Bác Sĩ Huỳnh vẫn còn nét chữ thời sinh viên kiến trúc.

Tuan Pham: Anh Huỳnh sao không nêu tên cụ thể luôn cho mọi người biết:

http://sinhvienusa.org/…/ien-si-phan-minh-liem-thap…/.

Trường hợp anh Liêm này tôi có nghe cộng đồng VEF fellows cũng đã nói anh Liêm nên đính chính sự việc nhưng anh ta vẫn bỏ ngoài tai. Còn một trường hợp lạm dụng danh xưng Bác Sĩ nữa là ông Nguyễn văn Tuấn ở viện Garvan Úc châu, vốn chỉ có bằng PhD về thống kê nhưng khi về Vietnam làm việc vẫn xưng là Tiến sỹ Y khoa!

Tiến Sĩ Phan Minh Liêm thắp sáng hy vọng cho bệnh nhân ung thư – Thanh….

SINHVIENUSA.org.

Khai Phan: Báo chí và những người không biết họ có sự nhầm lẫn thôi anh. Buổi hội thảo của anh Liêm và thầy Tuấn em có tham dự vài lần, họ đều clarify rất rõ quan điểm khi họ trả lời là của một người nghiên cứu, còn mà quan điểm điều trị và/hoặc để trả lời, đưa ra các lời khuyên về y khoa thì họ có đóng góp chút ít và nhường phần còn lại cho thành phần tham dự là các Bác Sĩ tham gia thực hành y khoa ngồi nghe bên dưới cho ý kiến.

Tuan Pham: Vậy là báo chí/truyền thông nói sai (do hiểu lầm hoặc bị cung cấp thông tin chưa chính xác) thì người có tên trong bài báo/bản tin cũng không việc gì phải đính chính?

Huynh Wynn Tran: Tôi viết bài này không nhắm vào ai cả. Tôi viết vì chính bệnh nhân tôi và nhiều người Việt bị ảnh hưởng vì “BS giả”. Tôi cũng muốn các bạn truyền thông bên Việt Nam hiểu rõ sự khác biệt, chuyên ngành, vả khả năng chuyên môn của MD và PhD để giúp không đưa tin thất thiệt hại đến bệnh nhân. Tôi cc vài PV mà tôi biết trong bài này từ các báo tôi đã từng cộng tác (TuoiTre, DanTri, Soha, ThanhNien, v.v.v…).

Chinh Quoc Luong: TS có thể nghiên cứu một công trình khoa học liên quan tới điều trị bệnh. Nhưng nếu TS không có chứng chỉ hành nghề thì không thể làm Bác Sĩ điều trị trực tiếp cho người bệnh được. Ở Việt Nam cũng như vậy Huynh Wynn Tran à. Tuy nhiên, do luật pháp chưa nghiêm minh nên vấn đề này vẫn tồn tại.

Giang Pham: Nhân đây ở Saigon, Thạc sĩ Tâm lí tốt nghiệp ĐH Sư Phạm ra trường làm việc tại Bệnh Viện chữa cho bệnh nhân trẻ tự kỉ, Lâu dần vẫn có danh xưng và trở thành Bác Sĩ. Thực tế thì hệ thống đào tạo Y khoa không có Bác Sĩ Tâm lí.

Huynh Hong Loan: Giang Pham, bên này, chuyên gia tâm lý và Bác Sĩ y khoa là hai lĩnh vực hoạt động song song nhưng đào tạo khác nhau. Vũ khi của các chuyên gia tâm lý là các biện pháp không dùng thuốc. Bác Sĩ có thể tư vấn liên quan đến lĩnh vực bệnh lý và cho thuốc hoặc khẳng định không sang thương cụ thể trong não. Bác Sĩ tâm thần lên plan điều trị và cho thuốc hướng thần chứ không kiêm thêm nhiệm vụ tư vấn tâm lý được. Em hay dịch nhiều cho cô neuropsychologist, cô chuyên làm các test để chẩn đoán chứng quên cho bệnh nhân.

Giang Pham: Huynh Hong Loan Cho anh hỏi bên đó Chuyên gia tâm lí thì đào tạo tại đâu? Trường ĐH YK có đào tạo chuyên gia tâm lí? Nếu có thì bằng cấp là gì? Và có đào tạo Bác Sĩ Tâm lí? Hay Bác Sĩ Tâm thần kiêm cả khoa Tâm lí?

Huynh Hong Loan: Giang Pham, để em hỏi kỹ lại để cung cấp thông tin chính xác cho anh, chứ family doctor của em nói với tụi em là physiologist được đào tạo khác với y khoa, ngắn hạn hơn, và tùy theo khoa phòng làm việc, có tư vấn tâm lý trường học, chống cai nghiện…

Huynh Wynn Tran: Giang Pham Tại Mỹ, chuyên gia tâm lý đào tạo ở hai bậc (Master of Psychology and Doctoral (PhD in psychology and Psych. D =Doctor of Psychology). Sau khi đậu board thì được gọi là psychologist (BS Tâm lý). Bác Sĩ Tâm lý (pscyhologist) khác với Bác Sĩ Tâm thần (MD, psychiatrist) ở chổ chuyên gia tâm lý chỉ tư vấn và chữa bệnh bằng nói chuyện, không dùng thuốc. Bác Sĩ tam than, psychiatrist, di nhien cũng được dào tao ve tam ly va tu van, nhung do lương gấp goi psychologist (250k versus 120k) nên hấu như không ai làm tu vấn tâm lý cả và để việc tư vấn tam lý cho Bác Sĩ tâm lý.

Huynh Hong Loan: Huynh Wynn Tran, như vậy từ undergraduated mình sẽ học psychology ở graduated.

Huynh Wynn Tran: Đúng vậy chi, nhưng giờ thì M. Psychology cũng đang dần mât đi và thay thê bằng PhD/Psych. D.

Huynh Hong Loan: Huynh Wynn Tran cũng như Pharmacist cũng phải học để lấy Doctor of Pharmacist thôi.

Giang Pham: Cảm ơn các em đã giải thích rất chi tiết. Còn ở Việt Nam thì không đào tạo Bác Sĩ Tâm lí. Một lỗ hổng rất lớn, rất thiệt thòi cho bệnh nhân khi cần ở Bác Sĩ Tâm lí hơn là ở cấp độ Chuyên viên!

Huynh Hong Loan: Giang Pham, đi sâu vào ngành này còn chuyên của chuyên nữa anh, có những chuyên gia chuyên về trường học, tư vấn sao cho các con học ở trường tốt hơn. Chuyên gia về trầm cảm của phụ nữ sau sanh hoặc chu sanh. Chuyên gia tư vấn trong team chăm sóc giảm nhẹ. Cái điều quan trọng là team work để bệnh nhân chỉ nghe một câu chuyện cho dù đến với ai.

Giang Pham: Huynh Hong Loan Đúng vậy, tại trường học cũng có chuyên của chuyên gia tư vấn về tâm, sinh lí tình cảm từng lứa tuổi, các cấp học. Trước kia, có thời gian anh làm công việc chuyên viên Y tế học đường, nha học đường, y tế công cộng, Phải đam mê mới làm được việc này, thuộc môi trường giáo dục, trường học. Hiện nay, anh chú ý nhiều về Chăm sóc giảm nhẹ, nhưng chỉ chú trọng vào bệnh K cũng có quá nhiều việc cần nghiên cứu, tham khảo, bởi vì CSGN cũng còn nhiều thể bệnh khác nữa. Và đúng là bao la.

Chinh Quoc Luong: Hơn thế nữa, nhiều thầy lang không có chứng chỉ hành nghề y dược cũng tham gia điều trị trực tiếp cho người bệnh – Thế mới tài.

Nguyen Khanh Hoa: Về nguyên tắc là PhD không tư vấn chữa bệnh vì kể cả là Bác Sĩ lâm sàng cũng phải khám bệnh nhân. Nhưng nếu các PhD tham gia viết bài cung cấp thông tin và kiến thức dưới dạng dễ hiểu thì sẽ rất tốt vì hiện tại có nhiều kiến thức tùm lum trên mạng về các phương pháp trị bệnh sai của dân bán hàng online.

Dzung Le: Hoá ra còn nhiều người nhầm nhọt thế a. Cũng tội cho bệnh nhân.

Bạn hành nghề gì là phụ thuộc vào chương trình đại học bạn học nghề gì chứ không phụ thuộc bạn học PhD về cái gì. Nói về chữa bệnh thế chỉ có những người học Bác Sĩ (physician) mới được tư vấn chữa trị thế thôi. Còn những người khác lạm dụng bằng cấp đã học để chữa bệnh là vô đạo Đức là phạm pháp và những kẻ lừa đảo. Có thể qua quá trình nghiên cứu PhD các bạn ấy sẽ biết rất rõ sất sau về một vấn đề nào đấy, bệnh lý và cách chữa trị một một bệnh nào đấy, nhưng để chữa trị cho bệnh nhân thì hoàn toàn không được phép.

Ở Đức Bác Sĩ được viết là Dr. Med. (Nếu trước đó họ có làm luận án Tiến Sĩ y khoa, khoảng bằng cái master thesis, trong quá trình học y, nếu không chỉ được gọi là Bác Sĩ (Arzt).

Họ được gọi là Mediziner (physician), còn những người làm Tiến Sĩ khoa học tự nhiên thi được cấp bằng Dr. Rer. Nat hay PhD, khi nhìn qua có thể phân biệt ai là Bác Sĩ. Và tất nhiên Bác Sĩ nếu thích nghiên cứu nữa vẫn có thể làm PhD thì sau đó sẽ được viết MD PhD hoặc Dr. Med Dr. Rer. Nat. Những người này thì tất nhiên là được chữa bệnh.